Beantwoording vragen Vraag zoekt Antwoord over kerk en MFA

Dit artikel is gearchiveerd op 29-12-2017.

Op 31 oktober heeft het College van B&W een aantal vragen van de werkgroep Vraag zoekt Antwoord over Kerk en MFA beantwoord. Deze antwoorden maken we hierbij openbaar te raadplegen.  

Aan Werkgroep Vraag zoekt antwoord

t.a.v. de heer Ton Merks

Op 3 oktober heeft u samen met mevouw van der Putte namens de werkgroep Vraag Zoekt Antwoord een gesprek gehad met burgemeester Gaillard en wethouder Vortman. In vervolg daarop heeft u een lijst met vragen aan ons voorgelegd. Hierbij zenden wij ons antwoord op die vragen.

  1. Waarom moet de MFA  per se op de plek van de kerk?

Dit hoeft niet perse. Uitgangspunt is een MFA op de locatie van de oude Pastorie. De context is het realiseren van een levendig Kerkplein, waar diverse functies een plek krijgen. In de MFA krijgen een aantal van deze functies in samenhang een plek, zoals ontmoeting, cultuur, bibliotheek, zorg- en welzijn functies en muziek. In de verbinding en samenwerking tussen gebruikers schuilt ook de kracht van het concept.
De MFA is grotendeels op de locatie van de oude pastorie voorzien. Er is ook een beperkt deel van de kerklocatie nodig. Dat is anders dan in eerdere plannen en heeft te maken met het door de Raad gewenste huisvesten van het CMD in de MFA. Door de gedachte van een doorgetrokken Kerkstraat vanuit de breed gedragen ruimtelijke visie op het Kerkplein is er extra  ruimte ontstaan om de nodige MFA ruimte, ook op verzoek van de toekomstige gebruikers, op begane grond niveau optimaal te maken. Dat draagt bij aan de beoogde levendigheid, ontmoeting en samenhang/samenwerking tussen de genoemde functies.

De Raad heeft op 12 november 2015 de ontwikkelingkaders voor het Centrum vastgesteld. In deze kaders is opgenomen: “De exacte inpassing van het MFA op de locatie van de oude pastorie staat nog niet vast. Op basis van het PvE MFA en de hiervan te herleiden massa en de ruimtelijke mogelijkheden, worden de planologische kaders voor deze exacte locatie bepaald en vastgelegd.’   Hoofdstuk 4 zegt hierover “Het MFA krijgt daarom de beschikking over een gebouw gelegen op primair de huidige locatie van de oude pastorie. Echter ook een deel van de kerklocatie zal hiervoor worden gebruikt tot aan de (nu nog denkbeeldig) doorgetrokken Kerkstraat”.

Op 6 februari 2016 besluit de Raad:  “In te stemmen met de locatie van de MFA op de tijdelijke parkeerplaats naast de kerk èn een gedeelte op de plek van de huidige kerk”

2.Waarom moeten CMD en ZuidZorg in de MFA gehuisvest?

De redenen hiervoor zijn dat dat dit meerwaarde biedt in dienstverlening en toekomstbestendigheid, alsmede levendigheid, ontmoeting en samenwerking tussen gebruikers. Daar is discussie over gevoerd. De huisvesting van het CMD als werkorganisatie  was aanvankelijk gedacht in de plint aan de Airbornestraat. Later is dat veranderd en kreeg huisvesting in de MFA de voorkeur, om  de redenen die hierboven gegeven zijn.  In samenhang daarmee hebben ook gelieerde partijen in het sociaal domein daarbij een plek als gebruiker.

De raad heeft op 12 november 2015 daartoe het volgende amendement aangenomen: “Het voorstel van het college van burgemeester en wethouders in die zin aan te passen, dat daaraan wordt toegevoegd:

          6. Uit te spreken dat bij een eventuele verhuizing van het CMD het niet de voorkeur heeft om te kiezen voor herlocatie op de plaats van de huidige bibliotheek c.q. de plint aan de Airbornestraat

         7. Het college te verzoeken tot een onderzoek naar de haalbaarheid van een eventuele herlocatie van het CMD in de MFA en deze optie te betrekken bij de ontwikkeling van het programma van eisen voor de MFA”.

3. Waarom heeft de coalitie gekozen voor een architectenbureau uit Amsterdam? (Dit bureau heeft nog nooit een ontwerp gemaakt dat past in een dorpse omgeving); waarom is er niet gekozen voor een architect dichter bij huis die voeling en ervaring heeft met een dorpse cultuur?

De keuze van architect en bouwer komt voort uit de verplicht doorlopen aanbestedingsprocedure conform het door de gemeente vastgestelde inkoopbeleid. Daarin is onder andere ervaring met realisatie van een MFA gevraagd. In dit proces hebben meerdere partijen ingeschreven en is op basis van objectieve normen en maatstaven een keuze gemaakt.

4. Waarom is er alleen opdracht door de coalitie gegeven voor een nieuw te bouwen MFA? Waarom is er niet óók opdracht gegeven voor een alternatief in de bestaande kerk?

In de hiervoor gegeven antwoorden (bij 1 en 2) is de context beschreven van de besluitvorming die heeft plaatsgevonden. Naar aanleiding van het burgerinitiatief is huisvesting van de MFA in het kerkgebouw onderzocht door een deskundige externe partij. Dat is vervolgens beoordeeld en besproken en in de afweging ten opzichte van nieuwbouw afgevallen. Hier is toen een keuze gemaakt. Drie belangrijke overwegingen waren de grootte van het gebouw, de onmogelijkheden om het gebouw energieneutraal te krijgen en de kosten.

Op 7 juli 2016 stemde de Raad in met: “Wij stellen uw raad voor om aan de hand van het onderzoek naar de mogelijkheden van gebruik van de Petrus Banden kerk voor functies mfa en het standpunt van het Bisdom ter zake, het initiatiefvoorstel inhoudelijk te bespreken en in te stemmen met de voorkeursvariant van het college: nieuwbouw mfa op de locatie Oude Pastorie”.

5.Waarom kan de huidige kerk niet voor andere doeleinden worden hergebruikt?

Deze vraag is een vraag aan de eigenaar van de kerk.  Als gezegd is alternatieve aanwending van het gebouw voor MFA functies onderzocht.

6.Zelfs als de kerk geen  monument zou zijn, dan nog is zij beeldbepalend voor de kom van Son. Waarom is het bestuur niet zuiniger op zo’n element en waarom neemt ze dit niet als uitgangspunt voor verdere planvorming?

Beeldbepalendheid is natuurlijk een subjectieve, gevoelsmatige kwestie. Wij kunnen ons goed voorstellen dat gehecht wordt aan het gebouw, ook in de ruimtelijke omgeving waarin het staat en begrijpen de emotionele waarde die inwoners er aan hechten. Er zijn ook mensen die er anders tegen aan kijken en het anders voelen. Dat begrijpen wij ook.

De eigenaar heeft zich verzet tegen aanwijzing van de kerk tot gemeentelijk monument – zie nader vraag 11.

De eigenaar kiest voor sloop, mede in de context van de komst van een nieuwe kerk. De raad heeft op 12 november 2015, op voorstel van het toenmalige college, gekozen voor een uitwerking waarin niet de kerk maar de Toren en een doorgetrokken Kerkstraat en het Vestzaktheater (gevel) de beeldbepalende elementen vormen.

7. Het is begrijpelijk dat toen het kerkbestuur een te hoge prijs vroeg om mee te werken aan verkoop van de kerk, dat het gemeentebestuur zijn verantwoordelijkheid nam en koos voor de bouw van een MFA op naastgelegen terrein. Na de gemeenteraad-verkiezingen in 2010 kwam er evenwel een coalitie met als eerste daad het terugdraaien van dit besluit en inmiddels evolueerde ook het standpunt van het kerkbestuur. De coalitie draaide het plan voor het toenmalige MFA terug omdat het te duur en onnodig was. Nu is het drie maal zo duur en het nut is nog steeds niet aangetoond. Waarom werd en wordt dit gegeven niet aangegrepen om de mogelijkheid van stichting van een MFA in de kerk alsnog te onderzoeken?

Zie hiervoor ons antwoord op vraag 4: dit is onderzocht maar destijds in de afweging tegen nieuwbouw afgevallen. De overwegingen van de raad waren breder dan alleen financieel: vanuit veel partijen werd duurzaamheid van het gebouw en de voorkeur van de eigenaar als doorslaggevende elementen genoemd.

8. De gemeente heeft de kerk inmiddels gekocht. Een van de voorwaarden is dat de kerk wordt gesloopt. Dit zou de wens zijn van het kerkbestuur. Dit is vreemd, omdat elders wel kerken worden behouden en geschikt gemaakt worden voor andere functies, zowel elders in het bisdom als in de parochie Sint Oda. Kan het gemeentebestuur met de hand op het hart verklaren, dat de verantwoordelijke wethouder of ambtenaar deze clausule niet zèlf heeft geïnitieerd of bevorderd?

De gemeente heeft in goed gezamenlijk overleg met het parochiebestuur niet de kerk – het gebouw - maar de locatie gekocht. Dat is in lijn met de Raadsbesluitvorming: de gemeente heeft het gebouw voor de realisatie van de door de Raad vastgestelde besluiten m.b.t. het kerkplein niet nodig, maar wel de locatie. De keuze van het parochiebestuur is ingegeven door zijn eigen overwegingen.

In zijn nieuwsbrief  van 29 januari 2017 schrijft het parochiebestuur: ‘’Het parochiebestuur heeft van de bisschop de opdracht en het mandaat gekregen om de voorbereidingen te starten die moeten leiden tot de totstandkoming van het nieuwe kerkgebouw, waar wij in de toekomst op een waardige wijze de liturgie kunnen vieren.

Dit moet op korte termijn leiden tot een definitieve besluitvorming. Als voorwaarde vanuit het bisdom is daarbij gesteld dat het huidige kerkgebouw gesloopt dient te worden.
Het bisdom deelt onze voorkeuren voor een kerkgebouw achter de toren en het behoud van de pastorie en een parochiecentrum. De parochie en gemeente zijn nu in overleg. Het proces is nog in volle ontwikkeling gaande en dient uiteindelijk een formeel en juridisch karakter te krijgen.’’

In zijn nieuwsbrief van 19 juli 2017 schrijft het parochiebestuur: ‘’ Bisdom, parochiebestuur en het college van burgemeester en wethouders zijn tot overeenstemming gekomen over de toekomst van de huidige én de toekomstige kerk van Son. We gaan afscheid nemen van ons dierbaar kerkgebouw en leven toe naar onze nieuwe kerk. In deze tijd is het volstrekt een unicum dat het onze parochie gegund is om een nieuw Godshuis te mogen bouwen.’’

9. Van wie is de voorwaarde van “sloop tot slechts maaiveldhoogte” afkomstig en is de bedoeling hiervan niet de goegemeente juridisch buiten spel te zetten in wat inmiddels “de slag om het MFA” is geworden?

Nee, ook die voorwaarde is in goed gezamenlijk overleg tot stand gekomen. Dit heeft te maken met de planning, het gebruik van de locatie als bouwwerkplaats en als tijdelijk parkeerterrein alsmede de archeologische invalshoek. Omdat nog niet alle plannen voor de locatie bekend zijn wordt het mogelijk onnodig dieproeren van de grond op dit moment voorkomen. Zie ook het antwoord op vraag 8.

10. Waarom is geen serieuze uitvoering gegeven aan de petitie om de mogelijkheid van huisvesting van het MFA in het kerkgebouw te onderzoeken?

Daar is wel degelijk gevolg aan gegeven door een onderzoek. Zie het antwoord op vraag 4, de rapporten en besluitvorming die in het kader van dit onderzoek heeft plaatsgevonden. U bent kennelijk van mening dat er geen serieuze uitvoering is gegeven aan de petitie. Ons standpunt is dat dit serieus is bekeken, zorgvuldig is gewogen en heeft geleid tot een democratisch genomen besluit. Dat de uitkomst er een is waarin u zich niet in kunt vinden begrijpen wij.

11. Waarom heeft B&W zich niet meer én serieus ingespannen om ook de kerk op de monumentenlijst te krijgen?

Het college heeft de mening van parochiebestuur / bisdom gerespecteerd zoals dat past bij het vastgestelde beleid rondom aanwijzingen tot een monument. Vrijwilligheid is daarbij het uitgangspunt. Daarvan was in casu geen sprake bij de eigenaar – die keerde zich tegen aanwijzing van de kerk als gemeentelijk monument.

12. Hoe kan het gemeentebestuur tot realisatie besluiten, terwijl de exploitatiekosten niet in beeld gebracht zijn?

Vanzelfsprekend is de exploitatie een belangrijk punt. Exploitatiekosten zijn richtinggevend wel in beeld gebracht en bij de besluitvorming betrokken (ook bij vergelijking nieuwbouw versus onderbrengen MFA in Kerk). Ten opzichte van de huidige duurdere – niet duurzame – gebouwen waar de functies nu gevestigd zijn zien we ook positieve effecten in de exploitatie.

13. Komt er echt een nieuwe kerk?

Op een principe verzoek van het Parochiebestuur heeft het college besloten onder gebruikelijke voorwaarden medewerking te verlenen. Inmiddels werkt het parochiebestuur aan een ontwerp met een planologisch kader. Dat volgt de gebruikelijke planologische procedure. De eerste beelden van de nieuwe kerk vanuit de initiatiefnemers gepubliceerd. Gelet op de inzet van de initiatiefnemer is er dus voor de gemeente nu geen reden om te twijfelen aan de komst van een nieuwe kerk, te meer niet nu de grondtransacties mede gronden achter de toren betreffen.

14. Hoe wordt gewaarborgd en waar wordt aangetoond dat het zicht en de entree op het Vroonhovenpark met de bouw van een nieuw MFA in stand gehouden of zelfs beter wordt?

We willen heel graag park Vroonhoven een kwaliteitsimpuls geven. Hiervoor is met een aantal betrokken inwoners een eerste stap gezet. Deze willen we verder doorzetten. Daarbij is ook de gezamenlijke wens geuit om het park uit te breiden en meer naar het kerkplein te trekken. Versterking van de relatie tussen het park en het plein is een wens van de voltallige gemeenteraad. Zie ook de door de raad vastgestelde stedenbouwkundige uitgangspunten kerkplein. Uiteindelijk zal de raad over een plan voor Vroonhoven besluiten.

15. Waarom is er in het huidige ontwerp van het MFA geen parkeervoorziening opgenomen?

Deels worden er ter plaatse wel (15) plekken gerealiseerd. Voor het overige kan van bestaande – her en der in het centrumgebied te optimaliseren - voorzieningen gebruik gemaakt worden. Investeren in niet noodzakelijke parkeerplaatsen bij de MFA zelf is dus niet nodig (zie ook onderzoeken parkeren bureau Spark). De ondernemers uit het centrum delen de zorg m.b.t. voldoende parkeergelegenheid in het centrum. Met hen is een gesprek gevoerd en we blijven met hen in gesprek. We hebben allemaal baat bij een gemakkelijk toegankelijk centrum.

16. Beseft de coalitie dat voorgenomen bouw van appartementen aan het kerkplein te houden evenementen op het kerkplein bij voorbaat onmogelijk maakt?

Er zijn in den lande talloze plekken waar wonen langs pleinen met grootschalige en langdurige evenementen plaatsvinden. Er is woonbehoefte, ook in omgevingen waar meer reuring is. Bewoners kiezen daarvoor. Het bestemmingsplan biedt daartoe ook ruimte. Wij zijn het dus niet eens met uw stelling.

17. Welke mogelijkheid kan er geboden worden om een fietsverbinding te maken vanaf het kerkplein naar Breugel over de nieuwe Dommelbrug achter het Vroonhovenpark?

Er is in ieder geval een wandelverbinding. De suggestie om te kijken of er ook een combinatie met fietsroute kan komen is interessant. Dat is eerder bekeken mede in relatie tot de rust in het park en toen door de Raad afgewezen. In de verdere uitwerkingen van de plannen kan desgewenst worden bekeken of dit alsnog tot de mogelijkheden behoort.

18. Welke huurcontracten met toekomstige gebruikers van het MFA zijn al definitief afgesloten en tegen welke huurprijzen is dit geschied?

Er zijn nog geen huurcontracten gesloten. Dit kan pas nadat het plan definitief is vastgesteld. Immers dan is helder welke ruimte gehuurd wordt en welke m2 daarbij horen.

19. Zijn dit commerciële huurprijzen of zijn dit huurprijzen, rekening houdend met toegekende subsidies aan de betreffende huurders? (Een bank geeft geen hypotheek voor nieuwbouw bij een commercieel pand, indien er geen langlopend huurcontract aanwezig is. Waarom zou een gemeente dat dan wel doen?)

Deels commercieel deels een continuering van bestaande situaties zoals bijvoorbeeld de bibliotheek of de Harmonie in het huidige Vestzak. Uitgangspunt voor de gesubsidieerde huurders is dat zij niet duurder uit zullen zijn dan in de huidige situatie.

20. Waarom wordt een WOB verzoek om documenten over het aankopen van de kerk pas na 11 weken ingewilligd terwijl daar wettelijk 4 weken voor staat?

We geven aan dit soort verzoeken zo snel mogelijk gehoor. Ook dit WOB verzoek is met de grootste zorgvuldigheid en niet anders dan andere WOB verzoeken opgepakt.

21. Wat wordt er gedaan met de uitkomsten en conclusies van het onderzoek door Kantar Public?

Het Kantar-onderzoek wordt door Kantar aan de raad gepresenteerd. Gelijktijdig zal het rapport voor iedereen beschikbaar zijn. Voor de deelnemers in de focusgroepen en voor andere geïnteresseerden zal een aparte presentatie geven worden zodat iedereen zijn technische vragen aan Kantar kan stellen.

Het college heeft besloten om niet nu een standpunt in te nemen. Wij willen eerst een open dialoog voeren met onze inwoners over hun mening over het rapport en daarbij tevens inventariseren hoe men het vervolg ziet. In december hopen we dan een voorstel voor het vervolg aan de raad aan te bieden.

22. Hoe en wanneer worden de inwoners van deze uitkomsten op de hoogte gesteld?

Zie vraag 21.

23. Wat gebeurt er als inderdaad blijkt dat een meerderheid tegen de huidige vormgeving van het MFA ontwerp is?

Zie vraag 21.

24. Wanneer en op welke manier krijgen inwoners antwoorden op al deze vragen?

De antwoorden op deze vragen worden gepubliceerd op de website en besproken met de werkgroep Vraag zoekt antwoord. Ook worden ze toegezonden aan de pers.

Burgemeester en wethouders van Son en Breugel,

De secretaris,                        De burgemeester,

M.A.J.M. Schalkx                  drs. J.F.M. Gaillard